اكاۋىنتىڭىزعا كىرىڭىز

پايدالانۋشى اتى *
قۇپيا ءسوز *
مەنى ەستە ساقتا

اككاۋنتى جاساۋ

جۇلدىزشامەن (*) بەلگىلەنگەن مىندەتتى ورىندار تولتىرىلۋ قاجەت.
اتى- ءجونى *
پايدالانۋشى اتى *
قۇپيا ءسوز *
قۇپيا ءسوزدى قايتالاڭىز *
Email *
Email پوشتانى قايتالاڭىز *
Captcha *
Reload Captcha

قىتايدىڭ قامشىسى- "qamshy. kz"

ءبىلال كىم؟ «قامشى» قىتايدىڭ جوباسى ما؟

الماس كاراسارتوۆتىڭ facebook پاراقشاسىنان الىندى.

ەلىمىزگە «نۇر. كز» سەكىلدى وسەك- اياڭمەن ەداۋىر تانىمال قازاقتىلدى «قامشى» دەگەن سايت بار. ودان ءجىبى ءتۇزۋ ساراپتاما، تالداۋ كورمەيسىز. تەك وردەن- قىردان جيناعان اقپاراتتار. ونىڭ وزىندە سارىجاعال. ءاۋ باستا ورالمانداردىڭ مۇڭ- مۇقتاجىن جىرلايدى دەپ جار سالعان سول سايت قازىر مۇلدەم باسقا «دەڭگەيگە» كوتەرىلدى. ورالماندار تۋرالى، اسىرەسە، قىتايداعى قازاقتاردىڭ اۋىر جاعادايىن ءسوز ەتۋدى قويدى. اندا- ساندا بىرەر اقپار بەرگەنى بولماسا، ءتىس جارمايدى.

«قامشى» قالاي ومىرگە كەلدى؟

سايتتىڭ نەگىزىن قالاۋشى – ءبىلال قۋانىش دەگەن جىگىت. العاش اشىلعاندا ورالمانداردىڭ مۇڭ- زارىن جىرلايمىن دەپ، كۇللى قىتايدان كەلگەن بايلاردى شاقىرىپ، تۇساۋكەسەرىن وتكىزگەن. سودان بەرى قىتايدان كەلگەندەردى شىر اينالدىرىپ ەمىپ شىقتى. بۇل سايتقا دەمەۋشى بولماعان ادام جوق. سايتتى جۇرگىزۋ ءۇشىن قىرۋار قارجى كەرك دەگەندى جەلەۋ ەتىپ، بايلاردىڭ بارىنە الاقان جايىپ جۇرگەنىن تالاي كوردىك. اقىرى ارمانىنا جەتتى. قازىر مەملەكەتتەن قىرۋار قارجى الادى. سپونسرلارى دا مول- اق. باس- اياعى 5 جىلدىڭ ىشىندە ەلگە تانىلىپ ۇلگەردى. بىراق ءاۋ باستاعى ماقساتىنان اينىپ كەتتى. وعان بۇگىندەرى قىتايلىق بايلار اقشا بەرمەيتىن بولدى. قۋاياق، جىلپوس، ءبىردى بىرگە سوعىپ، شاعىستىرىپ، ءبىرىنىڭ وسەگىن ەكىنشىسىنە تاسيتىن زاندەم ەكەنىن ءبارى ءتۇسىندى. سول ءۇشىن دە بۇل تاقىرىپ قىزىق بولماي قالدى، بىلەم. ەكىنشىدەن، وعان قىتاي تاراپى دا بەلگىلى ءبىر شەكتەۋ قويىپ، وزىندە بولعان جاعداي تۋرالى جازعىزباۋعا ۋادە العان سەكىلدى. ونى ءسال كەيىنىرەك باياندايمىز.

وزىنەن باسقا ەشكىم جوق

بىلال قۋانىشۇلى رۋلاردى ءبىر- ءبىرىن شاعىستىرۋدىڭ مايتالمانى. شىنى كەرەك، قىتايدان كەلگەندەر رۋ تۋرالى داۋ- دامايعا وتە بەرىلگىش كەلەدى. سونى جاقسى بىلەتىن ول، ءبىر رۋدى ەكىنشى رۋعا جامانداپ، «ولار ماعان كومەكتەسپەي جاتىر، سەندەر مىقتىسىڭدار» دەپ، ەكىنشىسىنە بارىپ: «ولاردان قايىر جوق، ءوز ۇلدارىڭمىن عوي، ءوزىمىز ءۇشىن قىزمەت ەتەلىك» دەپ، اقشانى قيداي سىپىردى. قاسىندا جۇرگەندەر مۇنى جاقسى بىلەدى. بۇل باسى عانا ەكەن، قازىر ءتىپتى جەتىلىپ الدى. بايلاردىڭ پسيحولوگياسىن مەڭگەرىپ، بىرىنە ەكىنشىسىن قارسى قويۋ ارقىلى اقشا تاۋىپ ءجۇر.

دالەل كەرەك پە؟ جەڭىس تۇركيا دەگەن قىتايلىقتارعا جاقسى تانىس باي كىسى بار. كەزىندە «قامشىعا» ءبىر كىسىدەي كومەكتەستى. قازىر ءبىلال ۇنەمى وتىرعان جەرىندە: «رۋشىل بىرەۋ عوي. ۇلت ءۇشىن ەمەس، رۋ ءۇشىن عانا اقشا بولەدى» دەپ وسەكتەيدى. ءومارالى ادىلبەكۇلى باستاعان ءبىر توپ ءوز اعالارى كومەگىن اياعان جوق. ولار دا قولىنان كەلگەنشە وسى سايتقا بار كۇشىن سالىپ جاردەم قىلدى. بىكەڭ ونى دا مۇقاتىپ: «رۋشىل، شىعاي، بىلىمسىزدىگى سونشا، سۇرىنبەيتىن جەردە سۇرىنەدى» دەپ وتىرادى. ال ولارمەن كەزىكسە، ارتتارىنا كىرىپ كەتە جازداپ جاعاتسيدى.

سول سەكىلدى، ونىڭ جاماندامايتىن ادامى جوق. «قامشىعا» اقشا بەرگەندەر جاقسى، وعان كومەكتەسپەگەندەر جامان.

كەزىندە كوپ كومەگىن بەرگەن، ءتىپتى ءبىراز جىگىتتەردىڭ سايتقا اقشا قۇيۋىنا ىقپال ەتكەن ءالحان ساتىبالدى دەگەن ازامات بار. ونى ءبىر كەزدەرى حانداي سىيلاپ، كوپىرتە ماقتاپ جۇرەتىن ءبىلال قازىر ءتىس- تىرناعىمەن قارسى. بولەك قالعان جەردە: «قامشى» ارقىلى تانىلدى. ايتپەسە، ونى كىم تانىر ەدى. ماقتانۋدان وزگەنى بىلمەيدى» دەپ جەر- جەبىرىنە جەتىپ وتىرادى. ءبىر كەزدەرى قاسىندا جۇرگەندەردى وسى ءالحاندى ايتىپ ىقتىراتىن. «ءالحان براتان ايامايدى، ول باتىر عوي» دەپ جۇرەتىن. ودان قالسا قانات يسلام ءوزىنىڭ دوسى ەكەنىن ايتىپ، كەز كەلگەن شاقتا سەن ءۇشىن تۇرام دەدى دەپ شىرەنەتىن. ماڭىندا جۇرگەن تالاي جاستىڭ اقشاسىن سىپىرىپ، ولارعا كوك تيىن بەرمەي قۋىپ جىبەرگەنىن بىلەتىندەر ايتىپ ءجۇر. ولار ءبىلالدىڭ تانىس- تامىرى كوپ ەكەن دەپ قورقاتىن كورىنەدى. ءالحان مەن قاناتتىڭ اتاعىن پايدالانعانى ءبىر باسقا، قازىر مينيسترلەردى ايتىپ ەلدى ىقتىرعىسى كەلەدى. ءوزىنىڭ بۇرىنعى ايەلىن ەكى ۇل، ءبىر قىزىمەن قۋىپ جىبەرىپتى دەگەن ءسوز بار. وعان دا كورسەتپەگەنى جوق ەكەن. قاقاعان قىستا ءتۇن جارىمىندا ۇيدەن قۋىپ شىعىپ: «سەنى ولتىرەم، ولىگىڭدى تاپپايسىڭ» دەپ بوپسالاعان تالاي رەت. بىرنەشە مارتە پىشاقتاي جازداعان. وسى ايەلىنىڭ شەشەسى نازارباەۆتىڭ تۋعان كۇنىنە ارناپ 72 مەترلىك سىرماق تىككەنىن ءبىراز جۇرت بىلمەيتىن بولسا كەرك. يدەيا اۆتورى – ءبىلال. ونى اقپاراتتى شۋلاتىپ ءجۇرىپ، قىمبات باعاعا ساتقان. سول اقشاعا دجيپ ءمىنىپ، الشاڭ باسقانى قازىر ەسىندە جوق. بۇرىنعى ايەلىن تانيتىندار نەبىر ادام ايتسا نانعىسىز قىلىقتارىن ەستىپ، جاعالارىن ۇستاپتى. ۇرعان، سوققان، دوق كورستكەن. ءوز ۇيىنە قونۋعا كەلگەن تۋسىقان قىزداردى دا بوپسالاعان. . . اۋزىڭ بارمايدى ايتۋعا. كەرەك بولسا، ونى دا اقتارۋعا بولادى.

كوشى- قون ءۇشىن ايانباي تەر توككەن بەلسەندى اۋىت مۇقيبەكتى سىرتتاي كەلەكە ەتىپ، «اۋىت قۇساماشى، اۋىت سەكىلدى بولماڭدار» دەپ كوەمسىتىپ جۇرەدى. ول ءۇشىن شەتەلدەن كەلگەن ىلىككە الارلىق ەشكىم جوق وزىنەن باسقا. جازۋشى- جۋرناليست قويشىبەكتى، ىرىسبەكتى، توقتارالىنى، ۇلاربەكتى، جاراس، مۇراتتى كەكەتۋ، سىرتتاي وسەكتەۋ داعدىلى ىسىنە اينالعان. بۇرىندارى جاسان زەكەيدى ماقتاپ، سونىڭ شەكپەنىن قاناعات تۇتاتىن، قازىرگى ۇستازى اقىن الماسبەك

احمەتبەكۇلى. الماس تا ىلپىڭ- جىلپىڭ پالە عوي، ءبىر- بىرىنە باپ ۇيلەسكەن. قازىرشە ءبىلالدىڭ سىنىنا ىلىكپەگەن جالعىز ادام وسى.

ول تۇگىل، ءبىر كەزدەرى «قامشىنىڭ» وتىمەن كىرىپ، كۇلىمەن شىققان اينۇر تولەۋ، نۇرگەلدى ابدىعاني، تۇردىبەك قۇرمەتحانداردى «ءبىزدىڭ سايت ارقىلى ادام بولعاندار» دەپ مۇرىن شۇيىرەتىنىن قايتەرسىڭ.

ولاردى قويشى، ءبىلالدىڭ ءبىلاد بولۋىنا ايرىقشا ىقپال ەتكەن، قولىنان كەلگەنشە كومەگىن اياماعان، «اباي» سايتىنا شاقىرىپ جۇمىس ىستەۋىنە مۇرىندىق بولعان جازۋشى- جۋرناليست داۋرەن قۋاتتى سىرتتاي ىزعىتىپ، جەردەن الىپ، جەرگە سالىپ وتىرادى. «اقشادان باسقا بىلەرى جوق، قازاق ءۇشىن ەمەس، اقشا ءۇشىن جانىن سالاتىن ايار» دەۋدەن ارلانبايدى. ءوزى ەكى كۇننىڭ بىرىندە كافە جاعالاپ، قىمبات رەستورانداردا كاليان شەگىپ جۇرەتىنى ەستە جوق، وزگەلەردى «القاش، ساندالباي» دەۋ داعدىلى ادەتى. ونى جوعارىداعى جۋرناليستەردىڭ بارىنە قاراتا ايتادى.

قازىر ول ورتاسىن اۋىستىرىپ، استانا جاعالاپ، ەرلان قارين، دارحان قىدىرالى سەكىلدى كىسىلەردى جاعالاپ ءجۇر. ولاردى وتىرعان جەرىندە ماقتاپ، وزىمەن اقىلداساتىندارىن، قوناققا شاقىرعانىن ايتىپ ماقتانادى. ءتىپتى بۇكىل مينيستر ءبىلاددىڭ دوسى كورىنەدى.

«اباەۆتىڭ ادامىمىن»

سول ءبىلال قازىر ءوزىن وتە پاراساتتى ادام سەزىنەدى. ەكى ءسوزىنىڭ ءبىرى قازاق ءۇشىن ىستەيمىن دەگەن ۇران. «قازاق ءۇشىن» دەگەن ۇران ارقىلى ءبىراز جىلدان بەرى قىرۋار اقشا تاپتى. قارنى قامپيدى. «قامشىنى» قازاقتىلدى №1سايت دەپ تانىستىرادى.

ءبىلالدىڭ ينەنىڭ كوزىنەن وتەر ىسكەرلىگىنە، شىندىعىندا سۋ جۇقپاس جىلپوستىعىنا ءتانتى بولماي تۇرا المايسىز. «قازاق حاندىعىنىڭ 550 جىلدىعى»، «قازاق داۋىسى»، «قازاق كوش- قونى»، «الاشوردانىڭ 100 جىلدىعى» سەكىلدى بىرنشە ءىرى شارالار وتكىزدى. ول ءۇشىن قىتايلىق بايلار الدى ميلليونداپ قارجى قۇيدى. سونىڭ بىردە ءبىرىنىڭ ەسەبىن بەرگەن جوق.

وسى شارالار كەزىندە ول ەلگە، اسىرەسە بيلىكتەگىلەرگە تانىلدى. ونىڭ مينيسترلەردى ايتىپ، جۇرتتى قورقىتىپ- ۇركىتىپ جۇرگەنى تەگىن ەمەس.

ءبىر كەزدەرى نازارباەۆتىڭ رەسمي ساپارى اياسىندا وسى ءبىلال انگليا مەن فرانسياعا باردى. سول ساپار الدىندا سول كەزدەگى اقوردانىڭ ءباسپاسوز حاتشىسى، قازىرگى اقپارات ءمينيسترى داۋرەن اباەۆتان سۇحبات العان. سودان باستاپ مۇنىڭ جۇلدىزدى شاعى تۋدى. «فرانسياعا بارۋ ءۇشىن اقشا كەرەك» دەپ ەل- ەلدەن اقشا جيناعان. وسى جاقتاعى، ءتىپتى قىتايداعى قازاقتاردا بۇل ناۋقاننان شەت قالماعان. سول ساپار ءۇشىن 10 مىڭ دوللاردان اقشا جيناپ ۇلگەرىپتى. ال بۇل مەملكەتتىك ساپارعا قانداي اقشا كەرەك ەدى. ءبارىن مەملەكەت كوتەرەتىن ەدى عوي. جوق، بىكەڭ ورايى كەلىپ تۇرعاندا اڭقاۋ ورالمانداردى الداپ، ءوزىنىڭ قالتاسىن قالىڭداتتى.

سول كەزدە قاسىندا جۇرگەندەر: «نازارباەۆتىڭ ءوزى مەنى تىزىمگە قوسىپتى. پرەزيدەنت مەنىمەن امانداسىپ، قولىمدى قىستى» دەگندەي جويداسىز ويدى ەكى بەتى بۇلك ەتپەي ايتىپ وتىرادى دەپ تاڭدانادى.

بۇل كۇنى ءبىلالدىڭ ەكى ءسوزىنىڭ ءبىرى – اباەۆ. «اباەۆ شاقىرىپ جاتىر، اباەۆ زۆوندادى، اباەۆ جەكە قابىلدادى. اباەۆ كەڭەسشىلىككە شاقىردى. اباەۆ الماتىعا كەلەم دەدى». ايتسا ايتقانداي، وسىدان ءۇش جىل بۇرىن 5- 6 ميلليون تەندەر الىپ جۇرگەن «قامشى» اباەۆ كەلگەن سوڭ ءىرى سويلەي باستادى. 2016 جىلى 15 ميلليون السا، 2017 جىلى ەكى سەكىرىپ 40 ميلليون الىپتى. ال بيىل 80 ميلليون الادى دەيدى. الا بەرسىن- اق. بىراق «قامشىنىڭ» دەڭگەيى سوعان شاق پا؟ بىلەتىندەر، «قامشىدا» اباەۆتىڭ ۇلەسى بار دەيدى. ارينە، ولاي بولسا، 80 ەمەس، 800 ميلليون السا دا قولىندا تۇر عوي. «اباەۆتىڭ ادامىمىن» دەپ تەكتەن تەك ايتپاسا كەرەك.

اباەۆتان دا اسىپ كەتەدى كەيدە. «ساعىنتاەۆتىڭ كومەكشىسى زۆوندادى. مەنى قابىلداماقشى ەكەن»، «اپ- دان تالعات ەشەن حابارلاستى، پرەزيدەنت راحمەت ايتىپتى» سەكىلدى اڭگىمەلەردى ىزديتىپ، كىلەڭ مارعاسقالارمەن بىرگە ءجۇرىپ، كەشكى قوناقاسىدا شالقاق باسادى.

زۆونداسا زۆونداعان شىعار. قىتايدىڭ قولى ۇزىن. ءبىزدىڭ بيلىكتە ولاردىڭ نەبىر «اقىلماندارى» وتىر دەسەدى. سولار ارقىلى بايلانىسىن قويۋلاتا تۇسسە، تاڭعالۋدىڭ رەتى جوق. كۇنى ەرتەڭ وسى قۋانىشىمىز پارلامەنتتە وتىرسا، تاڭعالمايمىز.

ونىڭ بار ويى ەلگە سىيلى ادامداردى پارالاپ بولسا دا وزىنە قاراتۋ. «الاش قايراتكەرلەرىنىڭ 100 ءىزباسارى» دەگەن مەدالدى وڭدى- سولدى بارىنە تاراتتى. كىمنىڭ قوعامدا ىقپالى بار، سونىڭ ءبارىن الدىنا اكەلىپ، سولكەباي ۇلەستىردى. بار ويى ءوزىنىڭ ورنىن نىعايتۋ. ايلا عوي. قىتايلىق مەزىرەت. اقىلشىلارى ۇلتشىل بولىپ كورىنىپ، وزىڭە جاقىنداردى مولايت دەسە كەرەك. ونسىزدا جىلپوس ءبىلال ۇلتشىلدىقتى ۇران ەتىپ، پايداسىن ەسەلەي تۇسۋدە. 100 ەسىمىنە قاراساڭىز، ءوپپوزيسيادان تارتىپ، بيلىك وكىلدەرى، زاگەر، الەۋمەتتىك سالا بەلسەندىلەرىنە دەيىن ءجىتى باقىلاعان.

قۋانىشتىڭ «قىتايعا ساپارى»

«قامشى» ءاۋ باستا قىتايداعى قازاقتاردىڭ جاعدايىن ءبىرشاما ءتاۋىر جازدى. ورالماندار دا ءوز سايتىمىز عوي دەپ، تيتتەي جاڭالىق بولسا، وسى سايتقا جۇگىرەتىن. قىتايدىڭ قيتۇرقى ساياساتى تۋرالى دا اننان- مۇننان كەلگەن ماقالالاردى بەرىپ تۇراتىن. كەيىن كىلت وزگەردى. ءوزىنىڭ جۋرناليستەرىنە: «قىتايدا نەلەرىڭ بار؟ قىتايدى جامانداما، قازاقستاندى جاماندا» دەپ تاپسىرما بەرەدى ەكەن. بۇل ەكى ەلگە دە تانىلا باستاعان كەزى بولسا كەرەك. بايقاپ وتىرساڭىز، ءبىلال سايتى ارقىلى قىتاي تۋرالى تەك بەيمارال اقپاراتتار بەرەدى. «بەيجىڭدى قويۋ تۇمان باسىپ تۇر»، «قىتاي كينوسىنىڭ اپتالىعى ءوتتى»، «قىتايدا پالەن مىڭ جىلدىق مولا تابىلدى»، «قىتاي

پوليسياسى قالاي دامىپ كەلەدى؟ »، «بۇۇ باسشىسى قىتايعا باردى» دەگەن سىڭايداعى دۇنيەلەردى بەرىپ وتىرادى. ال ونداعى قانداستاردىڭ اۋىر ءحالىن اندا- ساندا بيپازداپ بەرۋگە امىراق. ونداعىسى ءوزىنىڭ كىم ەكەنىن بىلمەسە دەگەن ساقتىق بولسا كەرەك.

بىلالمەن جاقىن ارالاساتىندار ونىڭ وسى كۇنگە دەيىن قىتايعا ءجيى بارىپ تۇراتىنىن ايتادى. ونىڭ ءبىر بۇيرەگى قىتاي دەپ سوعادى دەسەدى. وعان شەشەسىنىڭ ءالى كۇنگە دەيىن قىتايدا تۇراتىنى سەبەپ دەسەدى. بىلۋىمىزشە، شەشەسى ول جاقتا 2016 جىلى ءبىلال سالىپ بەرگەن ۇيدە جالعىز تۇرادى ەكەن. ءوزى وتانشىل، پاتروت بولسا، ەلگە نەگە اكەلمەيدى؟ شەشەسىن قىتايعا نەگە جالعىز تاستادى؟ بۇل كۇمان ۇيالاتادى.

شەشەسىنە قالاي ءۇي سالىپ بەردى دەرسىز. ءوز اقشاسىنا ما؟ جوق. قۋانىشۇلىنىڭ شەشەسىنە ءۇيدى 100 پايىز قىتاي ۇكىمەتى تەگىن سالىپ بەرگەن. ءتىپتى جەرىنە دەيىن ۇكىمەت بەرگەن دەيدى قالا ورتالىعىنان. بۇل نەدەگەن باتپانقۇيرىق؟ وزگەلەر قامالىپ، ۇستالىپ جاتقاندا «قىتايدى سىناۋمەن» اتى شىققان ءبىلالدىڭ شەشەسى ەكى ورتادا امان- ەسەن ءجۇر. جۇرە بەرسىن.

ونى ايتاسىز، سول 2016 جىلى جازدا «قازاق ءۇشىن قىزمەت ەتەم» دەگەن ۇرانمەن ءومىر سۇرەتىن ءبىلال قۋانىش ۇلىنا سۇندەت تويدى قىتايدا، تۋعان جەرىندە جاساپتى. بارعاندار قىتايدا ونداي توي بولماپتى دەپ ءجۇر. 400- دەي قوناق كەلگەن. اۋداننان، ايماقتان سىيلى مەيماندار قاتىسىپتى. ءتىپتى، ۇرىمجىدەن دە كەلىپتى ارنايى. جاي كەلمەگەن، تويعا اياماي كومەكتەسكەن. سول جولى ءبىلال قۋانىشۇلىنىڭ قالتاسى 20 مىڭ دوللارمەن تولىعىپتى. ونى ەڭ جاقىن دەگەن ادامدارىنا ءىشىپ وتىرىپ ايتقان. وندا دا «قىتايلار ماعان كەلىپ، دوس بولايىق دەپ كەتتى» دەگەن. سول جولى اۋدان جانە ايماق ورتالىعىندا ءۇش- ءتورت كۇن شالقىپتى. ءبىلالدى كۇتۋگە قىتايدىڭ رەسمي جانە بەيرەسمي باسشىلارى كەزەككە تۇرىپتى. بۇل بۇرىننان، سودان بىرەر جىل بۇرىن باستالعان «ىشكى سىيلاستىق» ەكەن. ءبىلال دەسە ىشكەن اسىن جەرگە قوياتىندار ونىڭ اياعىن جەرگە تيگىزبەيدى دەسەدى. كەز كەلگەن ۋاقىتتا ءبىلال ياكي ونىڭ مەيمانى بارسا كۇتىپ الۋ سولاردىڭ مىندەتى. بۇل كىسىمىز وسى جاقتا جاتىپ قوڭىراۋلاتادى. قالاسا شاۋىپ بارادى.

جوعارىدا فرانسياعا بارعاندا دا سول جاقتاعى «قازاقشىل» توپ الىستا جاتىپ «جىلۋ» اتاپتى دەدىك قوي. ودان وزگە دە قۋانىش ۇيىمداستىرعان شارالاردان تىس قالىپ كورمەگەن. وسى جاقتاعى ورالمان بايلارىن تۇسىنۋگە بولار، ال قىتايدا جاتىپ كومەكتەسۋ تەكتەن تەك ەمەس. ءبارى ۇيىمداستىرىلعان. وسى جاقتاعى قىتاي كامپانيالارى ياكي قىتايدىڭ ۇلەسى بار، ءبىر اياعى اندا، ءبىر اياعى مۇندا جۇرگەن كامپانيالار دا بۇل «تويلاردان» شەت قالماعان. گاپ قايدا جاتىر؟ ! ولاردىڭ ادامدارى، «ەلشىلەرى» وسى كۇنگە دەيىن «ارنايى جولىعۋ» ءۇشىن كەلىپ- كەتەدى ەكەن. الماتىنىڭ ەڭ قىمبات رەستوراندارى مەن ساۋنالارىندا وڭاشا جولىعىپ، سىرلاسىپ تۇرادى دەيدى.

ء«ۇش ارىستى» جوقتاۋ

2016 جىلى كۇزدە ۇرىمجىدەن ءبىلالدىڭ اي ديدارىن كورۋ ءۇشىن ءبىر قازاق بيزنەسمەن ارنايى كەلگەن. «الماتى» قوناقۇيىندە جولىققان ول «ۇلت ءۇشىن» قىزمەت ەتكەنى ءۇشىن 3 ميلليون تەڭگە ۇستاتىپتى. مۇنى دا ءىشىپ وتىرىپ، ءوزى اقتارعان. مۇنداي اقشانى تەكتەن تەك كىم بەرەدى؟ اتى ۇلت ءۇشىن، زاتى – «ءوزىمىز ءۇشىن».

ءدال وسى شاقتا ۇزىناعاش بازارىندا مال ساۋداسىن جاساعان قىتايدان كەلىپ، وسى جاقتىڭ ازاماتتىعىن العان ءۇش اعايىندى جىگىت كىسى قولىنان قازا تاپتى. «قامشىنىڭ» كوكتەن تىلەگەنىن جەردەن بەردى. كۇندە شۋ، كۇندە ايقاي. «ۇشاعايىندىنى» «ءۇش ارىس» دەپ سوقتى. مۇنى الۋمەتتىك ەمەس، ساياسي قىلمىسقا تەڭەدى. كەمى قىرىق- ەلۋ ماقالا ءجاريالادى. اياۋسىز ولتىرىلگەندەردى اياعان «قامشى» ەمەس، ودان ارمان ۋشىقتىردى. ءسويتىپ جەرگىلىكتى جانە ورالمان قازاقتاردى ەكىگە بولۋگە كۇش سالدى. ولگەندەردىڭ باياعىدا ءبىر وتىرىستا ءان ايتىپ وتىرعان ۆيدەولارىن سالىپ، اھ ۇرىپ، قازاقستاندىقتارعا قارعىسىن اسپانعا جاۋدىردى. ونىڭ استىنا جازىلعان پىكىرلەردى وقۋ مۇمكىن ەمەس. بىلاپىت، لاس. قىتايداعى قازاقتاردا قاراپ قالسىن با؟ قازاقستانعا بارساق ءبىزدى دە ولتىرە مە؟ ولار ادامدى ايامايدى ەكەن عوي. بارماعانىمىز قانداي جاقسى بولعان دەسىپ جاتتى. سول وقيعانىڭ سالدارىنان قانشاما قازاق كوشى كەيىنگە شەگەرىلدى.

«بۇلاي ەتۋگە بولمايدى. كىسى ءولىمى قايدا بولسا دا بولادى. بۇل الۋمەتتىك ماسەلە» دەگەندەردى ۇلتتىڭ جاۋى عىپ كورسەتۋگە تىرىستى. قاسىنا ەرگە ەرلان تولەۋباي دەگەن «بەلگىلى جۋرناليست»، «قامشىنىڭ» ءبىرىنشى جازارمانى ءار ماقالاعا «جۋرناليستىك زەرتتەۋشىلىك» تۇرعىسىنان كەلىپ، سوڭىنا ءوزىنىڭ شەلتيىپ تۇسكەن سۋرەتىن قوسا قويىپ ءجۇردى.

جارايدى، بىلمەستىك بولار، اعايىندىلارعا جانى اشىعان شىعار، وزدەرىنىڭ دەڭگەيى سول شىعار دەرسىز. بىراق. . .

بىراق سول ماقالالاردىڭ ءبارى كۇنبە كۇن «ۆيچات» جەلىسىندەگى مىڭداعان توپتار ارقىلى (پينتاي) تاراپ، ءتىپتى قىتايشا، ۇيعىرشا اۋدارىلىپ، ارعى جاققا «ۇلكەن قوزعاۋ» سالدى. بىلەتىندەر، قىتايدىڭ «ءۇش ارىپتەرى» «قامشىداعى» ماقالالاردى كوشىرىپ باساسىڭدار» دەپ بۇيرىق بەرىپتى دەيدى. گاپ قايدا؟ . .

مۇنىڭ وتەۋى 3 ميلليون تەڭگە عانا ما ەكەن؟ ونى ءبىلالدىڭ ءوزى بىلەدى.

مىنا ءبىر جاعداي كۇدىگىمىزدى ودان ارمان قويۋلاتا تۇسەدى. قازىر سول ماقالالاردى ءبىلال تۇگەلدەي سايتىنان ءوشىرىپ تاستاعان. تەك «الماتى وبلىسىندا ايۋاندىقپەن ولتىرىلگەن ءۇش اعايىندىنىڭ تۋىستارى قوعامنان قايعىلى جاعدايدى كوپ تالقىلاماۋدى سۇرادى» (ۆيدەو) دەگەن ءبىر عانا ماقالا تۇر. كەزىندە گۋىلدەتكەن ماقالالارىن نەگە الىپ تاستادى سايتىنان؟ تۇسىنىكتى، ارينە. ول وتەۋىن وتەدى، جەمىسىن بەردى. ەندى كەرەك ەمەس.

«قىتايدى ماقتا، قازاقستاندى جاماندا»

جوعارىدا ءبىر سوزىمىزدە وسىلاي دەمەپ پە ەك. قۋانىش بۇل ۇستانىمىنان تايماي كەلەدى. قازاقتىلدى تەندەر الاتىن سايتتاردىڭ دەنى اسا ۋشىعىپ تۇرعان ماتەريالداردى دەر ۋاقىتىندا بيلىكتىڭ تاپسىرماسىمەن ءوشىرىپ تاستايدى. تەك ادەتتە ءوشىرىپ تاستاعىش «قامشى» ءجاريالاپ، الاۋلاتىپ وتىرادى سونداي ساتتە. بايقاساڭىزدار، بۇل سايت جوعارى بيلىكتى دە اياماي سىناپ الادى ورايى كەلگەندە. نازارباەۆقا استارلاپ ءتيسىپ قويادى. «ديكتاتور»، «بيلىكتە ۇزاق وتىرعان اقساقالدار» دەپ ماقالا بەرىپ، اراسىنا ءبىزدىڭ پرەزيدەنتتى دە قوسىپ قويادى.

قىتايداعى قازاقتاردىڭ ماسەلەسى ۋشىققالى بەرى «قامشىنىڭ» كىمنىڭ قولىنان جەم جەيتىنى بەلگىلى بولدى. ءبىلال بۇرىنعى ادەتى بويىنشا جارقىن جەتى، قىدىرالى ورازۇلى سەكىلدى ازاماتتاردى ءوز ورتاسىنا اياماي سىناۋمەن كەلەدى. بۇگىنگى جاۋلارى ۇلت ءۇشىن ۇيىقتاماي ەڭبەك ەتىپ جۇرگەن وسى ازاماتتار. ولارعا قاراتا ايتپايتىنى جوق. ەرلان تولەۋباي ەكەۋى قوسىلىپ، «جارقىن جەتى» تۋرالى سىقپىرتا ايتقاندا، ەسىڭ اۋادى.

«بۇلار – شپيوندار»، «بۇلار – وڭباعاندار»، «بۇلار – پيارشىلار». قۇداي- اۋ، بۇل جىگىتتەر وعان نە جازدى. قىتايداعى قازاق ماسەلەسىن اياۋسىز جاريالاعانى ءۇشىن جازىقتى ما؟ وسى قىتايدان كەلگەن قالامگەرلەر مەن جۋرناليستەر نەگە ساقسىنا قالدى؟ ءبىر ءبىلال ەمەس.

توقتارالى تاڭجارىق دەگەن بار. ول دا بىلتىردان بەرى ماندىمدى ەشتەڭە جازعان جوق. ءتيىپ- قاشىپ، بىردەڭە دەگەنسيدى. سوسىن ايلاپ- جىلداپ ەشتەڭە جازبايدى. سۇراساڭ: «سابىرلىلىق كەرەك. ناقتى اقپارات كەرەك. ءار تاراپتىڭ كوزقاراسىن بەرۋ كەرەك» دەيتىن «سۇراپىل كەرەكتەرى» بار. جۋرناليستيكالىق قاعيداعا ساي جازالىق دەيتىنىن قايتەرسىڭ. ونىڭدى كۇتىپ وتىرعان قىتاي ما؟ 100 مىڭداعان قازاق باۋىرىڭ تۇرمەگە ءتۇسىپ، الدى اجال قۇشىپ جاتسا، قايداعى جۋرناليستيكالىق قاعيدا؟ قىتايعا بارماي- اق قوي، وسىندا كەلىپ، وتباسى ەكىگە بولىنگەن اعايىندار تۋرالى نەگە جازبايسىڭ؟ نەگە سۇحبات المايسىڭ؟ سونىڭ بارىنە «اتاجۇرت» جاۋاپتى ما؟ بۇل سەندەردىڭ مىندەتتەرىڭ ەمەس پە ەدى؟

سول توقتارالى تاڭجارىق ءبىر جىلدان بەرى جۇمعان اۋزىن اشپاي ءجۇرىپ الىپ، كۇنى كەشە كوسەمسىگەن ءبىر پوست جازىپتى. سابىرعا شاقىرىپتى. ءبىر- ءبىرىڭدى شپيون دەمەڭدەر دەپ اقىلمانسىپتى. وتتاپسىڭ! ايتساڭ بۇرىننان بەرى قايدا قالدىڭ؟ . . «اسپانعا قاراپ، جۇلدىز ساناپ» ءجۇردىڭ بە؟ سابىرعا شاقىرۋداعى ماقساتىڭ نە سەنىڭ؟ قىتايدىڭ شپيونى بار بولسا، سەندەرگە ءارتۇرلى جولمەن ىقپال ەتىپ جازدىرماسا، ءبىز كىنالىمىز بە؟ انا جاقتاعى قازاقتى ءوزىڭ ويلايسىڭ با؟ الدە سەنىڭ دە كەڭىردەگىڭدى تىعىنداپ كەتتى مە؟ . . ونى دا كورەرمىز الداعى ۋاقىتتا. . .

جارقىن جەتى ءبىر لەكسياسىندا «قىتايدىڭ جۇمساق كۇشى» تۋرالى ايتىپ ەدى. سول «جۇمساق كۇش» نەگىزىنەن اقپاراتتى ساتىپ الۋعا، اقپاراتقا يەە بولۋعا ۇمتىلادى. ويلانارلىق دۇنيە.

قىتايدىڭ ىT ماماندارى نە ىستەپ ءجۇر؟

«قامشى» سايتىنىڭ ءاۋ باستان- اق قىتايداعى قازاقتاردىڭ ينتەرنەت ماماندارىنىڭ قولىنان شىققانىن جۇرت جاقسى بىلەدى. ويلان دەگەن جىگىت جاساعان. ءوزى قىتايدا تۇرادى. بىراق وسى بەتكە اي سايىن كەلىپ تۇرادى. كەيبىر كىسىلەر «قامشىنىڭ» رەيتينگىسىن كوتەرۋ ءۇشىن قىتايداعى بەلدى سايتتارعا بايلاپ قويعان دەيدى. بىلتىر ىشكى قىتايدان تاعى بىرنەشە مامان شاقىرىپتى. بۇندا دا تۇرعان ەشتەڭە جوق دەرسىز. الەمدى قازىر ىT ماماندار باسقارىپ وتىر. ولار كەز كەلگەن قاجەتتى اقپاراتتى سۋىرىپ الادى. كەرەك جەرىنە جەتكىزىپ بەرەدى. سوندىقتان «قامشى» سەكىلدى جوعارعى بيلىكپەن ەتەنە بايلانىسى بار، مينيسترلىكتەن ميلليونداپ تەندەر الىپ وتىرعان، مەملكەتتىك اقپاراتقا قولى جەتىمدى سايتتار قىتاي ءۇشىن ءتيىمدى. ول از بولعانداي، «قامشىنىڭ» قاسىندا جۇرگەندەر ەلىمىزدەگى ءبىرتالاي سايتتىڭ ديزاينىن جاساپ ۇلگەردى. ءتىپتى، «قازلاتىن» سايتىن اشىپ، ەلىمىزدىڭ لاتىن ارپىنە كوشۋىن قولعا الۋ ءۇشىن تاعى نەشە ءجۇز ميلليون تەندەر ۇتىپ الىپتى دەسەدى. بۇل قولىڭداعى اقپاراتتى قىتايلارعا تەگىن ۇستاتۋ دەگەن ءسوز. ساقتانباسا بولمايدى. جازدا وسى «قامشى» باس بولىپ، كۇللى تۇركىنىڭ جاستارىنىڭ، وندا دا ينتەرنەت ماماندارىنىڭ باسىن قوسپاق كقرىنەدى. نەگىزگى دەمەۋشىلەرى – اباەۆ دەيدى. ورتاق تالقىسىن، كەلىسىمدەرىن قىتاي جاعى ءوزى باسقارىپ وتىرسا تاڭعالمايمىن. تۇتاس تۇركى دەسەە، جيىرىلا قالاتىن قىتاي ءوز ادامدارى ارقىلى سونى ۇيىمداستىرۋى دا مۇمكىن. ينتەرنەت ماماندارى ارقىلى ءبارىن باقىلاۋعا ۇستاۋ ءۇشىن.

«قازاقشىل» ءبىلال ەندى «تۇركىشىل» بىلالعا اينالا باستادى. كوز الدىنان ۇزاقتى كورمەيتىن، ادامگەرشىلىكتەن جۇرداي ول مۇنداي ورە- ساۋياعا قالاي تەز كوتەرىلىپ بارادى، ءا. . .

سوڭعى كەزدە ورالماندار اراسىندا تروللدار كوبەيىپ كەتتى. «ۋاتساپپ»، «فەيسبۋك» جەلىلەرىندە ءورىپ ءجۇر. سولاردى وسى ماماندار جاساپ وتىر ما دەگەن دە قاۋىپ بار. ءبىزىدڭ بيلىك ابايلاعاندارى ءجون. بار اقپاراتتى قينالماي- اق قىتايدىڭ قولىنا ۇستاتىپ وتىرمالىق.

قىتايدىڭ سايت جاساۋ تەحنولوگياسى بويىنشا جاسالعاندىقتان، ولارداعى ءاربىر ءۇتىر- نۇكتە ۋاقىتىندا ارعى بەتكە جەتىپ جاتقان شىعار- اۋ.

ءيا، قىتايدىڭ شپيونى كوپ دەسەدى. ولار ورتامىزدا جۇرگەن بولسا شە؟

تورگەن الماس

بۇل شىعارلىمعا باعاڭىز
(1 داۋىس)
سوڭعى رەت وزگەرتىلگەن Бейсенбі, 26 Сәуір 2018 14:05

4 پىكىر

  • Ерсин
    Comment Link Ерсин Бейсенбі, 17 Мамыр 2018 16:32

    Аййй, казагым ау, бир бириннин коттеринди тырнаганнан басканы билмединдер гой а. . Ким жазсада надан адам жазган. Кози тар.

    Report
  • Болат
    Comment Link Болат Дүйсенбі, 14 Мамыр 2018 21:18

    Шындык.

    Report
  • اينات
    Comment Link اينات Жұма, 27 Сәуір 2018 00:45

    تولىق كەلىسەم ،وتە جاقسى جازىلعان ماقالا

    Report
  • ەركەك
    Comment Link ەركەك Жұма, 27 Сәуір 2018 00:14

    اسىرە كورالماۋشىلىق، قاتىن وسەك!

    Report

پىكىر قالدىرۋ

جۇلدىزشامەن (*) كورسەتىلگەن بارلىق قاجەتتى اقپاراتتى ەنگىزگەنىڭىزگە كوز جەتكىزىڭىز. HTML-كودقا جول بەرىلمەيدى.

Ad Sidebar

تاريحي وقيعالار

Latest Tweets

SeoBin | Marketing Agency HTML Template updated with 2 new home https://t.co/mxLG1wKFPc https://t.co/w4arzHoAVx
RT @dhh: MailChimp is an inspiration! $300M+/year in revenues, profitable, based in Atlanta, NO VC. Wonderful. 🐒❤️ https://t.co/qmj0MNAQOo
Barrister - Responsive Law Business @joomla Template setup guide! https://t.co/GwqHcdxyDi https://t.co/qzEEldYie3
Follow Themewinter on Twitter

Post Gallery

اقش بيلىگى شىڭجاڭداعى قايتا تاريەلەۋ لاگەرنە باسا نازار اۋداردى

اقش پەن قىتاي ساۋدا سوعىسى – ەل باسشىلىعى مەن حالقى اراسىنا جىك تۇسىردى

سايراگۇل ءىسى: قىتاي مەن قازاقستاننىڭ اراسىن اشا ما؟

«سينگاپۋر سيندرومى» –قازاق ودان قالاي قورعانا الادى؟

مەملەكەتىمىز بەن ۇلتىمىز سىنالار سوت

قىتاي كەلىمسەكتەرى

گەرمانيا ۇكىمەتى سايراگۇل ساۋىتبايعا اراشا ءتۇستى.

باس مۇفتيگە اشىق حات

"قىتايداعى قازاق ماسەلەسى. سايراگۇل ساۋىتبايعا اراشا" اتتى ءباسپاسوز ءماسليحاتىنا شاقىرامىز

Яндекс.Метрика